معرفی خانه کاریکاتور



نخستین گام
نخستین حرکت گروهی کاریکاتور اصفهان با شکل گیری « مجمع کاریکاتوریست¬های اصفهان » در سال 1373 در محل حوزه¬ی هنری استان اصفهان آغاز شد.
گالری سوره اصفهان، شاهد نمایشگاهی از آثار این گروه در شهریور ماه 1374 بود. در پایان این نمایشگاه، اعضای مجمع (به نام¬های: بهروز صادقی، آرش صداقت¬کیش، سیدامین مؤیدی، پیمان میرزایی، علیرضا نوروزی، سیاوش زرین¬آبادی و ابوالقاسم نظرپور) در 20 شهریور 1374 و همزمان با روز جهانی صلح، « کانون کاریکاتور اصفهان » را در خانه جوان اصفهان تأسیس کردند.
به دنبال تشکیل این کانون، دیگر کاریکاتوریست¬هایی که در شهر اصفهان بودند همچون: حمید بخردی، فرهاد بردبار، سعید بهداد، امیررضا خوردآزاد، پری زنگنه، مهدی تمیزی، روزبه سخاوتمندی، پروانه شاهسمندی، وحید شریفی، افشین شمس¬قهفرخی، حمیدرضا صادقیان، حسین صافی، صباح صالح، اصغر صفار، عباس محمدی و علی هاشمی¬شهرکی گرد هم جمع شدند؛ و این چنین نسل اول کاریکاتوریست¬های اصفهان شکل گرفت. این هنرمندان یا اصفهانی بودند و یا به دلایل گوناگون، در اصفهان زندگی می¬کردند. در همین زمان، رضا زائرحیدری و مسعود ضیایی¬زردخشویی نیز در فولادشهر اصفهان فعالیت می¬کردند؛ آشنایی این دو کارتونیست با گروه، چند سال بعد اتفاق افتاد.
کانون کاریکاتور اصفهان در دورة چند ساله¬اش، با برپایی پنج نمایشگاه گروهی، برگزاری کلاس¬ها و کارگاه¬های آموزشی، چاپ بولتن و بروشور فضایی برای فعالیت پرشور کاریکاتوریست¬ها به وجود آورد.
بزرگ¬ترین و ماندگارترین برنامه¬¬ی این کانون، « همایش سراسری کاریکاتوریست¬های جوان ایران » بود؛ که با هدف  آشنایی و ارتباط کاریکاتوریست¬های کشور با یکدیگر، به دبیری سیدامین مؤیدی برگزار شد. کتاب همایش نیز در 86 صفحه، توسط نشر نقش¬خورشید منتشر گردید.
در سال 1378 طرحی با عنوان « انجمن کاریکاتور اصفهان » به اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان اصفهان ارائه گردید. سرانجام در مرداد 1378 و در محل هنرستان هنرهای زیبای اصفهان، « انجمن کاریکاتور اصفهان » با مجوز انجمن هنرهای تجسمی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، به عنوان نخستین انجمن کاریکاتور در ایران، آغاز به کار کرد.
ریاست این انجمن که با رای گیری مجمع عمومی انتخاب می¬گردید در دوره نخست بر عهده سیدامین مؤیدی و در دوره دوم بر عهده مهدی تمیزی بود.
از فعالیت¬های این انجمن می توان به موارد زیر اشاره کرد:
برپایی دو نمایشگاه¬های گروهی از اعضای انجمن
برپایی نخستین نمایشگاه کارتون¬های مطبوعاتی در استان اصفهان با آثار مهدی تمیزی، سال 1379
برگزاری مسابقة ملی کاریکاتور اصفهان که با موضوع پیشگیری از اعتیاد و مواد مخدر، سال 1381
در سال 1383 انجمن کاریکاتور اصفهان مورد بی¬مهری مدیران فرهنگی وقت قرار گرفت و متأسفانه از ادامة کار، باز ماند.

خانه کاریکاتور
اما پس از گذشت 10 سال از تشکیل نخستین حرکت گروهی کاریکاتوریست¬ها در اصفهان و پیش از متفرق شدن اعضای انجمن، طرح تأسیس خانه کاریکاتور اصفهان از سوی مهدی تمیزی به ریاست وقت حوزه¬هنری استان اصفهان (سیدمسعود صفوی) ارائه شد. پس از بررسی و تأیید نهایی طرح، خانه کاریکاتور اصفهان در اول خرداد 1383 - روز جهانی توسعة فرهنگی- با اهدافی نظیر: شناسایی و تربیت استعدادهای جوان، پژوهش و تولید در عرصه کارتون و کاریکاتور، آغاز به کار کرد.
این مرکز، به عنوان نخستین خانة تخصصی رشته¬ای هنری در استان اصفهان به همت حوز¬هنری تأسیس گردید. خانه کاریکاتور اصفهان در جهت اهداف خود، مسابقة « جشن تولد گل¬آقا » را در شهریور 1383 ـ همزمان با نخستین سالگرد تولد کیومرث صابری فومنی پس از درگذشت¬اش ـ در سطح ملی برگزار کرد. کتاب این مسابقه نیز در 142 صفحه، توسط حوزه ¬هنری استان اصفهان انتشار یافت.
موارد زیر، از دیگر برنامه¬های انجام شده در خانه کاریکاتور اصفهان بوده است:
ـ انتشار مجموعه¬ کارت¬پستال پادشاه 1 - 1383
ـ انتشار مجموعه کارت¬پستال کارتون بهره¬وری – 1388
ـ انتشار مجموعه¬ کارت¬پستال پادشاه 2 - 1388
ـ انتشار گاهنامة طنز و کارتون نصفهان
ـ برپایی نخستین نمایشگاه سالانه خانه کاریکاتور و همایش سیزده سال با کاریکاتور اصفهان - 1386
ـ برپایی دومین نمایشگاه سالانه خانه کاریکاتور اصفهان با موضوع: «اصفهان دوستت دارم» - 1387
ـ برپایی سومین نمایشگاه سالانه خانه کاریکاتور اصفهان با موضوع: «خواب» - 1388


مدیریت خانه کاریکاتور اصفهان در سال 1388 به پیام پورفلاح تحویل داده شد. وی از جمله کارتونیست¬هایی است که در کلاس¬های آموزش کارتون حوزه¬هنری استان اصفهان پرورش یافته است. پیام پورفلاح از آغاز فعالیت حرفه¬ای خود در همان 13 سالگی، موفقیت-ها و جوایز متعددی را کسب نموده بود.
نتایج مفید فعالیت¬های گروهی موجب شد تا علی رغم موانع و مشکلات آن خانه کاریکاتور برنامه¬های خود را به گونه¬ای پایه ریزی کند تا حداکثر توان و پتانسیل اعضا در کنار هم به کار گرفته شود، بر همین اساس در سال 1388 شورای کارشناسی خانه کاریکاتور بر مبنای طرحی از پیام پورفلاح تأسیس گردید. این شورا متشکل از چند تن از کارتونیست¬های حرفه¬ای اصفهان می¬باشد و به نوعی نقش اتاق فکر خانه کاریکاتور اصفهان را ایفا می¬کند که وظیفه ایده پردازی، کارشناسی و تکمیل ایده های مطرح شده، را بر عهده دارد و همین امر به سرعت بخشیدن در انجام فعالیت¬های گروهی کمک شایانی کرده است.

آموزش
در حال حاضر خانه کاریکاتور اصفهان علاوه بر فعالیت های تولیدی خود، به دلیل اهمیت بحث آموزش، کشف و تربیت هنرمندان جوان، در طول سال دوره¬های آموزشی کارتون و کاریکاتور را با طرح درس¬های طبقه بندی شده برگزار می¬کند. این دوره¬ها با برنامه ریزی بلند مدت تعریف شده است. هنرجویان پس از گذراندن دوره¬های آموزشی به کارگاه¬های هفتگی ورود پیدا می¬کنند. این کارگاه-ها نیز محلی برای تعامل و همفکری بیشتر اعضا فراهم می¬آورد. در کنار این کارگاه¬ها، نشست¬های نقد و بررسی آثار بزرگان کارتون و کاریکاتور نیز تشکیل می¬گردد.
از دیگر نتایج این کارگاه¬ها می¬توان به شرکت در جشنواره¬های ملی و بین¬المللی به صورت گروهی با حمایت حوزه هنری اشاره کرد که موفقیت¬ها و افتخارات بسیاری برای جامعه هنری اصفهان و کشور عزیزمان به همراه داشته است.

فعالیت مطبوعاتی
با توجه به اهمیت فعالیت مطبوعاتی که خواستگاه اصلی کاریکاتور به حساب می¬آید، خانه کاریکاتور به منظور تأمین شرایط مناسب ارائه و انتشار آثار مطبوعاتی، از سال 1389 مدیریت انتشار کارتون کاریکاتورهای مطبوعاتی اعضا را بر عهده گرفته است و به طور مداوم آثار تولیدی را در نشریات و روزنامه¬های محلی و سراسری به چاپ می¬رساند.
نحستین نمایشگاه منتخب آثار مطبوعاتی اعضا خانه کاریکاتور نیز در مرداد ماه سال 89 به مناسبت روز خبرنگار برگزار گردید. از برنامه¬های جنبی این نمایشگاه می¬توان به نشست تخصصی با موضوع کارتون مطبوعاتی با حضور جمال رحمتی و انتشار ویژه نامه اصفهان کارتون (با همکاری روزنامه اصفهان امروز) اشاره کرد.

عرصه اجتماعی
هنر کاریکاتور توانایی آن را دارد تا به رسانه¬ای فرهنگ ساز در عرصه اجتماعی مبدل شود. خانه کاریکاتور همواره کوشیده است تا این ویژگی مهم کاریکاتور که متاسفانه کمتر به گونه¬ای علمی و کارشناسانه بدان توجه شده است را به مدیران و مسئولین فرهنگی معرفی نماید. تا کنون این تلاش¬ها نتایج نسبتا موفقی به بار آورده؛ خلق آثاری مفهومی متناسب با معیارهای هنری، برای تاثیرگذاری بر مخاطبان اجتماعی به دور از شعار زدگی و پرهیز از ارائه¬ی آثاری عامیانه، از برآیندهای ورود در این عرصه بوده است. در همین راستا می¬توان به اجراب برنامه¬های زیر از جانب خانه کاریکاتور اصفهان اشاره کرد:
ـ برپایی نمایشگاه کارتون و چاپ مجموعه آثار با عنوان « ماه نگران زمین است » در زمستان سال 1389 با مشارکت اداره منابع طبیعی اصفهان و با موضوعاتی حول محور منابع طبیعی و چالش¬ها و معضلات آن
ـ برپایی نمایشگاه و چاپ مجموعه آثار با عنوان « بافت فرسوده » در پاییز سال 1390 با مشارکت سازمان عمران و نوسازی اصفهان
ـ انتشار نشریه طنز و کارتون « نیازطنزیها » از سال 1389

از دیگر فعالیتهای اخیر خانه کاریکاتور حوزه هنری استان اصفهان، می¬توان به موارد زیر اشاره کرد:
ـ برپایی چهارمین نمایشگاه سالانه کارتون اصفهان با موضوع: کودک، به مناسبت روز جهانی کودک در سال 1389
ـ برگزاری سلسله نمایشگاه¬های فصلی و نشست¬های تخصصی کارتون و کاریکاتور ایران 1390
ـ برگزاری کارگاه کارتون و کاریکاتور با حضور: جمال رحمتی، علی جهانشاهی، علی درخشی، کیارش زندی حسین صافی و فیروزه مظفری
ـ برپایی نمایشگاه کارتون « شوکران »  اصفهان و تهران در سال 1390
ـ برگزاری منتخب آثار نمایشگاه سالانه کاریکاتور اصفهان سمنان – سال 1390
ـ تولید و انتشارمجموعه مولتی¬مدیا از نمایشگاه¬های برپاشده در سال 1389 به همراه فیلم های آموزشی